Co to jest orkisz i dlaczego powinno się go jeść?

ziarno orkiszu

 

Orkiszowy skarb

Orkisz jest trochę zapomnianym aczkolwiek bardzo wartościowym ziarnem należącym do rodziny zbóż pszenicznych.

Spożywany głównie w starożytności był posiłkiem gladiatorów i zawodników igrzysk. Już sam ten fakt wskazuje na bogactwo zawartych w nim substancji odżywczych, zapewniającym walczącym energię na długie godziny walki.

Orkisz nie tylko reguluje nasz metabolizm ale i pomaga w produkcji hormonów seksu, budowaniu silniejszych kości, polepsza krążenie, wspomaga system odpornościowy, trawienny, obniża poziom cukru we krwi oraz poziom cholesterolu.

Choć uprawiany był już 7 do 8 tys. lat temu, wyparty został przez swoją popularniejszą krewną – pszenicę zwyczajną, przez co stał się zbożowym reliktem. Na szczęście dzisiaj świętujemy jego powrót jako najzdrowszego znanego zboża i powtórnie możemy cieszyć się jego bogatymi właściwościami odżywczymi, których inne zboża (może za wyjątkiem samopszy i płaskurki) niestety nie posiadają. Orkisz jest dosłownie napakowany składnikami odżywczymi, witaminami, minerałami i składnikami organicznymi, co tłumaczy jego wielki powrót na scenę ekologicznej żywności.

ziarno orkiszu

Ziarno orkiszu

Odżywcza wartość orkiszu

Ziarno orkiszu jest niezwykle bogate w składniki odżywcze. Może zapewnić nawet 21 % dziennego zapotrzebowania na białko oraz 30 % dziennego zapotrzebowania na błonnik – i to w pojedynczej porcji! Co więcej, ziarno orkiszu zawiera również wysoką wartość mikro i makroskładników takich jak żelazo, miedź, magnez, fosfor, potas, cynk, selen, witaminy PP, B6 i kwasu foliowego. Orkisz zawiera też łatwiej przyswajalny gluten.

Orkisz czy zwykła pszenica?

Chodź orkisz jest krewnym pszenicy, znacznie się od niej różni. Zwykła pszenica została wyhodowana głównie w celu zwiększenia uprawy i zbiorów, a w rezultacie zysków ze sprzedaży. Nie dziwi więc fakt, że jedynym sposobem na zmaksymalizowanie plonów było wprowadzenie daleko posuniętej modyfikacji pszenicy, która w obecnej formie nie ma praktycznie żadnych wartości odżywczych. Orkisz w przeciwieństwie do zwykłej pszenicy jest hodowany i zbierany wraz z całą łupiną, co chroni wnętrze ziarna przed wszelkimi zanieczyszczeniami, gwarantuje świeżość i zachowanie wszystkich wartości odżywczych.

pszenica orkisz

Triticum spelta L. C-odm. bezostkowa, D-odm. ostkowa

Propagatorka orkiszu

Żyjąca w XII wieku przeorysza klasztoru Benedyktynów św. Hildegarda z Bingen uznawana jest za wielka propagatorkę ziarna orkiszu. Pisała: „Orkisz jest najlepszym ziarnem. Jest obfite, po- żywne i delikatne w porównaniu z innymi ziarnami. Daje silne ciało, zdrową krew tym, którzy je jedzą i czyni ducha człowieka lekkim i radosnym. Jeśli ktoś jest chory, ugotuj trochę orkiszu, zmieszaj z jajkiem i to wyleczy go jak najlepsza maść. Na wszelkie bóle brzucha, nawet dla dzieci jest dobry”. Św. Hildegarda sformułowała 17 zalet orkiszu i polecała jego częste spożycie, nawet w każdym posiłku. Na szczęście orkisz można wykorzystywać na wiele różnych sposobów, dlatego stosowanie się do rad świętej nie powinno sprawić kłopotu nawet największym smakoszom.

Jak jeść orkisz?

Delikatny, słodki, lekko orzechowy smak orkiszu to wspaniała (i zdrowa!) alternatywa dla zwykłej pszenicy, która jest obecnie coraz częściej modyfikowana genetycznie i nawożona. Orkisz jest łatwostrawny I można go spożywać w przeróżnych postaciach. Od mąki, zarówno jasnej jak i razowej (mąka orkiszowa z pełnego świeżego przemiału do kupienia tutaj), poprzez makarony, kaszę mannę, płatki orkiszowe, całe ziarno czy nawet kawę. Orkisz świetnie nadaje się do robienia pulchnych naleśników, ciast, ciasteczek, makaronów, klusek, pizzy, pasuje do sałatek, zasmażek, tworzy wspaniałe musli. Po inspiracje zapraszamy do naszego działu z przepisami.

Naleśniki orkiszowe z domowym dżemem porzeczkowym

Naleśniki orkiszowe z domowym dżemem porzeczkowym